|

Selwa Gulî
Bîranînên xenakirî
Xene?
Xene
çiye..xene ji ku hatiye di xoşiyêt xwe de, em xenê
bi kar tînin.
Bo
çi xene li cem musilmana pîroz e ?.
Gelekî
ji mêjda ev pirs di serê min da dilivlive.
Min
gelekî pirsa xenê ji rihsipiyan kiriye, ji pîr û
kalan kiriye, lê tenê dibêjin keça min xene sûnet
e, pêxember gotiye.
Gelo
çima sûnet e?.
Xene,
kurd û hind û Europiyê pêşî li cem Hindosa
dest pêkiriye.
Bi
hemû reh û rîçalêt xwe têt bikaranîn ji bo
ciwaniyê û pirç û Rih û simbêla û neqş û nîgarê
li ser giyanê xwe pê dineqişînin.
We
bo gelek bîraninêt olî jî pîroz dibînin, ji vir
belav bûye û heta niha bi şêweyekî gîhaiye
Europayê û modêrn bûye, dibêjinê tetowêrîng, ku
niha Europî xwe pê dineqişînin.
sala
2000 ez çûm Bexdayê, min geriyanek li meydana Elqoreyş
kir hindî çavêt min qetre kirin min jin dîtin ku xir
û mir li ser patika difroşin û tiştê serekî
jî xene bû, ya nimandî û ya toz, min rêka xwe girt
û hêdî hêdî ez berev qentera mezin ya mezarê Îmam
kazim ve çûm heta gîham jor. min jî wekî her kesî
dest bi xwendina qoraanê kir û destên xwe ji bo xoda
beriz kirin, ez jî kolan bi kolan li nav mizgeftê
geram giham kolaneke teng û tarî şikefteke tarî
û kevin. tenê pîrejinek di wê de rûniştî bû
tirarek tijî xene ya nimandî li ber sînga wê bû.
ez
li hindavê sekinîm, serê xwe bilind kir û bi erebî
got: kerem bike keça min, min xwe çemand li ser çoga
raweystiyam.
Pîrê
her du destên min girtin doha ji xoda kir hindek xene
ji dav min û got: here paşiya vê şikevtê û
xena xwe li dîwêr bihesîne, min nekir nemerdî wek pîrê
gotî!!. paşê nîvê her du destên min xene kir.
min ji pîrê pirsî: xale ev çiye ez fam nakim? Got:
keça min ev cihê Fatima nebî ye, li vir kezî û biskên
xwe xene dikirin, ev cih pir pîroz e…
Em
kurd heta niha li şopa musilmana diçin. ew tiştên
pêxember gotî em wê dikin, ji ber ku wî camêrî (Mihemed
pêxember) xene di rih û simbêlêt xwe dida, ji bo wê,
heta niha li cem me musilmana pîroz e, wekî ku em hemû
dizanin camêr mezin bû di jiyê xwe de, û jinêt biçûk
û mezin hebûn, mecbûr bû ciwaniya xwe biparêze bi pîroziya
xenê, ez tenê vê dibînim dema dibêjin:
Xene
sûnet e , wek ku diyar e, xene bi xwe giyayekî xuzayî
ye tu ziyana wê nîne. li cem me kurdan pir bi kar tînin
bi taybetî ji bo şevêt destxenayê kêfekê dide
keç û kuran wê şevê bitevayî tiblên xwe xene
dikin, û jinên sere jî heta niha biskên xwe pê xene
dikin, di hemû cejnêt olî de li cem me kurdan heta
niha şeva cejnê divê xene bêt nimandin, tê bîra
min di zaroktiya min de dema dayika min xene ji bo
şeva cejnê dinimand da ku destên me pê xene bike,
em bi keyf û xoşî li benda wê diman heta kar û
barê xwe xelas dikir û oda mêvanan ji dîkorata temam
dikir, dabit nîvê şevê û stuyê me dikete ser
milê me. lê dema dayika min tirarê xenê tîna çavêt
me zil dibûn û girnijîn li ser rûkê me geş dibû.
her yek ji me her ji êvar da kevinkincirek ji bo xwe
amade dikir da ku dayka me destên xenakiyrî pê rapêçe,
me serê xwe dana ser balîfekî û bi kêfxoşî em
dirazan heta biba spêde dilê me hezar awaz digotin.
dema sipîdê me destên xwe bi zeytê dişuştin
da ku rengê wê ciwan bit hemû keçên xiyabanî da
gehin yek û destên xwe nîşanî hev didan, ka yêt
kê sortirin yên destên wan baş sor nebûne dabêjin
ev xena we ne ya eslî ye.
Xene:
Hene. li rojavayî Kurdistanê dibêjin
Erşîva Tîrêja Kurdî
Tîrêja Kurdî
kurdi@tirej.net |